Wzgórze (thalamus) jest największą częścią miedzymózgowia.
Wzgórze to centralna stacja przekaźnikowa: dochodzą do niego informacje czuciowe od wszystkich zmysłów oprócz węchu.
Większość połączeń ma z korą mózgu, mniej z jądrami podstawy i podwzgórzem.

Wzgórze pełni kluczową rolę w integracji informacji czuciowych i ruchowych, w procesach uwagi i kontrolowania dostępu do danych czuciowych, poprzez pętle korowo-wzgórzowe.
Wzgórze współpracując z pniem mózgu i z korą ma wpływ na to, jakie informacje docierają do kory i jak mocno uaktywniane są różne obszary i sposoby jej działania.
Część wzgórza zalicza się do układu limbicznego.

Wzgórze dzieli się na kilka obszarów:

• Przednią grupę jąder, którą uważa się za część układu limbicznego;
  jądra te mają połączenia z korą zakrętu obręczy, hipokampem (przez sklepienie) oraz ciałami suteczkowatymi podwzgórza.
  Biorą udział w ogolnej regulacji poziomu pobudzenia, a więc przytomności.
• Jądra przyśrodkowe wzgórza są również częścią układu limbicznego;
  łączą się w obu kierunkach z korą przedczołową, otrzymują informację z kory skroniowej, istoty czarnej oraz ciała migdałowatego; są silnie połączone z jądrami środblaszkowymi wzgórza;
  odgrywają istotną rolę w ekspresji emocji (dzięki integracji aktywności czuciowo-ruchowej).
• Jądra środblaszkowe otrzymują informację z wstępującego układu siatkowatego, dostarczają niespecyficzne, rozlane pobudzenia do wszystkich okolic kory wpływając na jej ogólną aktywność.
• Jądra części grzbietowej wzgórza:
  boczno-grzbietowe, część układu limbicznego bo połączona z korą zakrętu obręczy;
  jądro boczne tylne, połączone jest z korą ciemieniową (pola 5 i 7).
  poduszka (pulvinar), największe jądro wzgórza, łączy się z korą potyliczną, ciemieniową i tylną skroniową; łączy informacje słuchowe, wzrokowe i czuciowe współpracując z wzgórkami czworaczymi górnymi oraz ciałem kolankowatym bocznym.

Uszkodzenia poduszki po dominującej stronie mózgu mogą prowadzić do rzadkiej afazji uczuciowej; częściej do problemów ze skupianiem uwagi oraz zespołu pomijania stronnego (podobnie jak uszkodzenia kory ciemieniowej, która prawdopodobnie jest zbyt słabo pobudzana).

Jądra wzgórza.

• Jądra części brzusznej wzgórza pełnią głównie funkcje przekaźnikowe.
  Jądro brzuszne przednie wysyła niespecyficzne projekcje do kory przedczołowej, oczołodołowej i kory czołowej przedruchowej; otrzymuje informacje z istoty czarnej, pomaga w inicjacji i powstrzymaniu ruchów.
  Jądro brzuszne pośrednie wysyła połączenia do kory ruchowej, otrzymuje informacje od jąder podstawy mózgu (gałki bladej, istoty czarnej) oraz móżdżku.
• Tylne jądra brzuszne:
  tylne boczne przekazuje informacje czuciowe (ból, dotyk, temperatura);
  tylne-przyśrodkowe przekazuje informacje o smaku i informacje czuciowe w obrębie głowy;
  tylno-dolne otrzymuje informacje o równowadze ciała (jądra przedsionkowe).
• Jądro siatkowate wzgórza (NRT) to jądro hamujące, otacza znaczą część wzgórza.
  Decyduje o aktywności związanej z uwagą, pobudzane jest przez twór siatkowaty pnia mózgu, wpływa na aktywność pozostałych jąder regulując dopływ sygnałów, na które warto zwracać uwagę.

Kora łączy się z różnymi częściami wzgórza - kto narysuje dobry schemat?

Izhikievich & Edelman, PNAS 2008

W skład wzgórza wchodzi też:

• Ciało kolankowate boczne (LGN), przekazujące informacje z siatkówki do kory wzrokowej (płat potyliczny);
  pomaga skupiać uwagę wzrokową na istotnych obszarach przestrzeni.
• Ciało kolankowate przyśrodkowe (MGB), przekazujące informacje słuchowe, pośredniczy pomiędzy korą słuchową i wzgórkami czworaczymi dolnymi śródmózgowia, do których dociera infromacja z ucha.